Mikrofalówki a promieniowanie elektromagnetyczne – co warto wiedzieć?
Choć kuchenki mikrofalowe są od lat obecne w naszych domach i ułatwiają życie, ich działanie opiera się na wykorzystaniu promieniowania elektromagnetycznego o wysokiej częstotliwości (2,45 GHz) – tego samego typu, które wykorzystywane jest także w sieciach Wi-Fi, LTE czy 5G.
Dwa różne podejścia do norm
Co ciekawe, dla urządzeń takich jak mikrofalówki obowiązuje inny standard dopuszczalnego poziomu promieniowania niż dla anten telekomunikacyjnych.
- Dla mikrofalówek: norma IEC 60335-2-25 dopuszcza wyciek promieniowania do 5 mW/cm² (czyli 50 W/m²) w odległości 5 cm od obudowy.
- Dla środowiska ogólnego (np. sygnał z nadajnika sieci komórkowej): obowiązujący od 2020 roku limit wynosi 10 W/m² (wcześniej 0,1 W/m²).
Oznacza to, że w praktyce dopuszcza się, by mikrofalówka emitowała promieniowanie pięciokrotnie wyższe od tego, które uznaje się za dopuszczalne w przestrzeni publicznej – a nawet 500 razy wyższe niż wartości przyjęte przed zmianą przepisów w 2020 roku.
Czy przeliczenia mają znaczenie?
Ponieważ normy dla mikrofalówek podawane są w mW/cm², a dla środowiska ogólnego w W/m², może dojść do nieporozumień. 1 mW/cm² = 10 W/m², więc 5 mW/cm² to 50 W/m².
Warto wiedzieć, że te jednostki nie są przypadkowe – ich rozbieżność może sprawiać wrażenie, że dopuszczalne poziomy są zbliżone, podczas gdy w rzeczywistości różnica może być wielokrotna.
Mikrofalówka a dziecko
Urządzenia domowe powinny być bezpieczne przede wszystkim dla dzieci. Tymczasem dopuszczalne pole elektromagnetyczne przy kratce wentylacyjnej mikrofalówki – gdzie dzieci często z zainteresowaniem zaglądają – może sięgać 50 W/m².
To wartość znacznie wyższa niż poziomy, które dawniej uznawano za bezpieczne dla ekspozycji ogólnej.
Badania (Gandhi et al., 1996; Christ et al., 2010) wskazują, że dzieci absorbują więcej promieniowania niż dorośli ze względu na cieńszą czaszkę i wyższą zawartość wody w tkankach.
Tego samego typu fale, ale różne zastosowania
Zarówno mikrofalówki, jak i nadajniki 5G, LTE czy Wi-Fi wykorzystują fale o zbliżonych częstotliwościach. Różni je przeznaczenie: jedne są urządzeniami kuchennymi, inne – systemami komunikacji.
Warto jednak pamiętać, że badania takie jak INTERPHONE (WHO, 13 krajów) wykazały zwiększone ryzyko wystąpienia glejaka u osób intensywnie korzystających z telefonów komórkowych przez wiele lat. Choć promieniowanie w mikrofalówkach nie ma charakteru impulsowego, jak w 5G, to pozostaje pytanie o długotrwałe efekty ekspozycji w zamkniętej przestrzeni.
Jak korzystać z mikrofalówki bezpiecznie?
Oto kilka zasad, które mogą ograniczyć ekspozycję, zwłaszcza dzieci:
- 1. Nie pozwalaj dzieciom podchodzić blisko działającej mikrofalówki Ustaw urządzenie poza wzrokiem dzieci – w zabudowie górnej lub zamykanej szafce Nie pozwalaj na „oglądanie jedzenia” przez szybę
- 2. Ogranicz obecność dzieci w kuchni podczas działania mikrofalówki
- 3. Mikrofalówka powinna być używana przez dzieci wyłącznie pod nadzorem
- 4. Regularnie sprawdzaj stan drzwiczek i uszczelek
- 5. Unikaj długiego gotowania lub podgrzewania
- 6. Na drzwiach i / lub obudowie od strony kuchni mikrofalówki możesz nakleić przejrzystą folię ekranującą fale radiowe i mikrofale – będzie ona odbijała do środka te fale, które przedostają się poza obudowę zgodnie (na co jak już wiemy, pozwalają obecne standardy dla mikrofalówek). To tanie rozwiązanie, które skutecznie usunie problem
- 7. Jeśli masz mikrofalówkę „w zabudowie” i znajduje się ona za dodatkowymi drzwiczkami szafki – to na nie możesz nakleić materiał ekranujący – tym razem nie musi to już być folia. Pamiętaj tylko, że nadal po ich otwarciu przez szybę będą „wyciekały” mikrofale.
Można też zastosować rozwiązania dodatkowe:
- zamontowanie warstwy ekranującej w zabudowie meblowej,
- zastosowanie metalowej przesłony (np. blachy) w czasie pracy mikrofalówki,
- wyjście z kuchni na czas jej działania.
Wnioski: mikrofalówki to pożyteczne urządzenie, ale trzeba je właściwie użytkować
Kuchenki mikrofalowe są praktyczne, ale jak każde źródło promieniowania, wymagają ostrożności w użytkowaniu – zwłaszcza w obecności dzieci. Nadmierne i częste użytkowanie mikrofalówek może prowadzić do nietermicznych (tzw. biologicznych) skutków w naszym organizmie – są to udokumentowane naukowo skutki oddziaływania na mikrofale.
Nie chodzi o strach, lecz o świadomość i rozsądne nawyki. Warto znać jednostki, rozumieć zasady działania i dbać o higienę elektromagnetyczną tak samo jak dbamy o czystość powietrza czy jakość jedzenia.
Zachęcam do zapoznania się z innymi artykułami na stronie oraz skorzystania z poradnika lub konsultacji, jeśli temat Cię zainteresował.
O autorze
